RBOVE 160726 kosten deelgeschil: verzocht 22 uur x € 320 + 21% = € 8.518,40; toegewezen 22 uur x € 265 = € 5830

5.1

[verzoeker] heeft aan zijn verzoeken ten grondslag gelegd dat [verweerder 2] en/of [verweerder 1] aansprakelijk zijn op grond van werkgeversaansprakelijkheid (artikel 7:658 BW) en heeft zijn verzoekschrift aanvankelijk ingediend bij de rechtbank Overijssel, locatie Zwolle. Nu de vordering van [verzoeker] grondslag vindt in het arbeidsrecht, is er sprake van een zaak die op grond van artikel 93 aanhef en onder c Rv door de kantonrechter moet worden behandeld en beslist. De rechtbank heeft zich daarom onbevoegd verklaard en de zaak verwezen naar de kantonrechter. De kantonrechter is overgegaan tot inhoudelijke behandeling van de zaak.

5.2

De eerste vraag die de kantonrechter moet beantwoorden, is of deze zaak geschikt is voor een deelgeschilprocedure. [verweerder 1] voert aan dat nader feitenonderzoek nodig is voor de toedracht van het ongeval, waardoor de verzoeken zich niet lenen voor behandeling in een deelgeschil omdat de beoordeling te veelomvattend en tijdrovend is.

5.3

De kantonrechter overweegt als volgt. Een deelgeschilprocedure biedt betrokkenen bij een geschil over letselschade in de buitengerechtelijke onderhandelingsfase een eenvoudige en snelle toegang tot de rechter, om de totstandkoming van een minnelijke regeling te bevorderen. Hoewel partijen twisten over de precieze wijze waarop de arm van [verzoeker] in de machine terecht is gekomen – volgens [verzoeker] doordat hij is uitgegleden en volgens [verweerder 1] doordat [verzoeker] zelf een voorwerp uit de machine wilde pakken – staat dat niet aan behandeling in een deelgeschil in de weg. Ook indien de precieze toedracht niet volledig kan worden vastgesteld, kan de kantonrechter beoordelen of op grond van de vaststaande feiten aansprakelijkheid kan worden aangenomen. Een beslissing daarover kan de buitengerechtelijke afwikkeling van het geschil in belangrijke mate bevorderen. Naar het oordeel van de kantonrechter leent de hier aan de orde zijnde aansprakelijkheidsvraag zich daarom voor behandeling in de deelgeschilprocedure, nu deze vraag op basis van de thans beschikbare stukken kan worden beantwoord en nadere bewijslevering door middel van getuigen niet noodzakelijk is. Dit betekent dat de kantonrechter het verzoek verder inhoudelijk zal bespreken.

5.4

[verweerder 2] en [verweerder 3] betwisten dat [verweerder 2] werkgeefster is van [verzoeker]. Ook lid 4 van artikel 7:658 BW is niet van toepassing is en biedt geen grondslag voor aansprakelijkheid, aldus [verweerder 2] en [verweerder 3]. De kantonrechter overweegt als volgt.

5.5

Op de uitzendovereenkomst tussen [verzoeker] en [bedrijf 1] staat als inlener “[verweerder 2] ([verweerder 1])” vermeld. Vaststaat dat [verweerder 1] haar werknemers inzet bij [verweerder 2] om daar schoonmaakwerkzaamheden te verrichten. Hoewel er hierdoor naar het oordeel van de kantonrechter wel een verantwoordelijkheid rust op [verweerder 2] om zorg te dragen voor voldoende informatie over haar machines jegens [verweerder 1] om zo (mede) mogelijk te maken dat er een veilige werkomgeving door [verweerder 1] kan worden gerealiseerd, betekent dit niet dat [verweerder 2] ook als materieel werkgeefster van [verzoeker] kan worden aangemerkt. Daarbij neemt de kantonrechter in overweging dat door [verweerder 2] onweersproken is gesteld: dat [verweerder 1] haar werknemers opdracht geeft om bij [verweerder 2] schoon te maken en daar toezicht op houdt, [verweerder 2] niet weet welke werknemers [verweerder 1] inzet, [verweerder 2] niet aanwezig is en geen toezicht houdt tijdens de schoonmaakwerkzaamheden, [verweerder 1] instructies geeft aan haar werknemers over de wijze waarop zij hun werkzaamheden dienen uit te voeren en [verweerder 1] de materialen (zoals de slangen, lansen, spuitpistool, hogedrukspuit, chemicaliën, laarzen, pakken, handschoenen, etc.) aan haar werknemers ter beschikking stelt. Dat leidt ertoe dat [verweerder 2] niet aansprakelijk is op grond van artikel 7:658 BW en [verweerder 3] als aansprakelijkheidsverzekeraar van [verweerder 1] evenmin. De vorderingen van [verzoeker] jegens [verweerder 2] en [verweerder 3] zullen daarom worden afgewezen.

5.6

5.7

Tussen partijen is niet in geschil dat het bedrijfsongeval met [verzoeker] heeft plaatsgevonden in de uitoefening van zijn werkzaamheden. Door [verweerder 1] is daarnaast niet gesteld dat het ongeval is veroorzaakt door opzet of bewuste roekeloosheid van [verzoeker]. Dat betekent dat alleen de vraag of [verweerder 1] aan haar zorgplicht heeft voldaan nog aan de orde is.

5.8

Op grond van artikel 7:658 lid 2 BW is de werkgever ten opzichte van de werknemer aansprakelijk voor de schade die deze in de uitoefening van zijn werkzaamheden lijdt, tenzij de werkgever aantoont dat hij aan de in artikel 7:658 lid 1 BW genoemde zorgplicht heeft voldaan. Om aan te tonen dat zij aan de zorgplicht van artikel 7:658 BW heeft voldaan, moet [verweerder 1] stellen en zo nodig bewijzen dat zij alle maatregelen heeft genomen en alle aanwijzingen heeft gegeven die redelijkerwijs nodig zijn om de schade te voorkomen. Artikel 7:658 lid 1 BW houdt een ruime zorgplicht in en eist een hoog veiligheidsniveau van de werkruimte, werktuigen en gereedschappen alsmede van de organisatie van de betrokken werkzaamheden (zie onder meer HR 11 april 2008, NJ 2008, 465). De zorgplicht van de werkgever beoogt niet een absolute waarborg te scheppen voor de bescherming van de werknemer tegen het gevaar van arbeidsongevallen. Gelet op de ruime strekking van de zorgplicht kan niet snel worden aangenomen dat de werkgever daaraan heeft voldaan en als gevolg daarvan niet aansprakelijk is voor door de werknemer in de uitoefening van zijn werkzaamheden geleden schade. Welke (veiligheids-)maatregelen van de werkgever mogen worden verlangd en op welke wijze hij de werknemer moet instrueren, is afhankelijk van de omstandigheden van het geval.

5.9

[verzoeker] verklaart dat hij bij indiensttreding eerst twee dagen heeft meegelopen met een ervaren kracht en dat hij daarna zelfstandig mocht werken. Op de dag van het ongeval heeft hij eerst de kleppen geopend en daarna de hogedrukspuit gebruikt. Tijdens het schoonmaken liep de machine, zoals gebruikelijk was, langzamer dan de normale productiestand. [verzoeker] verklaart te zijn uitgegleden en vervolgens met zijn hand in de machine terecht te zijn gekomen. Hij betwist dat hij uitdrukkelijk is gewezen op veiligheidsinstructies. Hij heeft een maal iets moeten ondertekenen. Hij is gewaarschuwd met betrekking tot de kwaliteit van het schoonmaken, maar niet over de afstand tot de machine of het reiken in de machine.

5.10

[verweerder 1] stelt dat zij aan haar zorgplicht heeft voldaan. Ter onderbouwing van haar standpunt verwijst zij naar de verklaringen van [naam 2] en [naam 3] waarin zou volgen dat [verzoeker] deugdelijk is ingewerkt en geïnstrueerd is, geen werkdruk heeft ervaren en dat er sprake was van voldoende toezicht. Verder wijst [verweerder 1] op de geactualiseerde RI&E, op de per locatie en machines Object RI&E’s, plan van aanpak en beschrijving activiteit, op de op schoonmaakpersoneel toegespitste werkinstructie, op het arbo-beleidsplan en op de werkwijze bij indiensttreding van een werknemer waarbij diverse documenten en persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM’s) zijn overhandigd. Verder wijst zij op de toolbox-meetingen, de periodieke risico-inventarisaties en evaluaties, op de herinspectie door de Arbeidsinspectie van 29 november 2023 en het vonnis van de voorzieningenrechter van 20 augustus 2024, waaruit blijkt dat [verweerder 1] haar werkwijze heeft aangescherpt. Volgens [verweerder 1] volgt hieruit dat zij haar werkwijze heeft verbeterd en dat redelijkerwijs geen verdere veiligheidsmaatregelen van haar konden worden verlangd. Zij voert daarbij aan dat sommige omstandigheden, zoals een gladde vloer en draaiende machines tijdens de schoonmaak onontkombaar zijn, maar dat zij voldoende maatregelen treft om het gevaar te voorkomen.

5.11

5.12

[verweerder 1] heeft gewezen op het feit dat zij na het eerdere ongeval medio 2023 aan haar werknemers een vragenlijst heeft verstrekt, die [verzoeker] heeft ondertekend. Daarin worden echter voornamelijk vragen gesteld over de werksfeer en de bekendheid van werknemers met de risico's van het werk. [verzoeker] heeft bij de vraag of hij bekend is met de veiligheidsregels “Ja” ingevuld, maar uit deze vragenlijst blijkt niet welke veiligheidsregels gelden en evenmin welke concrete werkinstructies zijn gegeven. Een schriftelijke werk- of veiligheidsinstructie is niet door [verzoeker] ondertekend, hetgeen onder meer blijkt uit de verklaring van mevrouw [naam 1], directeur van [verweerder 1] (zie verklaring bijlage 42 bij het rapport van de Arbeidsinspectie). Daarnaast heeft [verweerder 1] aangevoerd dat regelmatig toolboxmeetings worden gehouden, maar uit de door haar overgelegde stukken (productie 6 bij het verweerschrift) blijkt echter dat deze enkel op 15 december 2023, 2 februari 2024 en 3 mei 2024 hebben plaatsgevonden. Daarvan is alleen de eerste meeting gehouden op een tijdstip gelegen voor het ongeval. Uit het verslag blijkt dat slechts vijf werknemers van [verweerder 1] en [verweerder 2] daarbij aanwezig zijn geweest. [verzoeker] was niet aanwezig. Daaruit volgt niet dat de veiligheidsvoorschriften structureel met alle werknemers bij herhaling werden besproken en evenmin dat voldoende toezicht werd gehouden op de naleving daarvan. Verder is niet gebleken dat er op 30 december 2023 voldoende toezicht werd gehouden op de werkzaamheden van [verzoeker]. Dat vindt steun in de omstandigheid dat niemand getuige is geweest van het bedrijfsongeval van [verzoeker] en [verzoeker] de toezichthouder pas tegenkwam toen hij met zijn letsel in paniek de gang inliep. Dat [verweerder 1] haar veiligheidsbeleid na het ongeval (verder) heeft aangescherpt is positief, maar maakt niet dat zij ten tijde van het ongeval aan haar zorgplicht voldeed. De inhoud van de verklaringen van [naam 2] en [naam 3] leidt niet tot een ander oordeel.

5.13

De kantonrechter is daarom van oordeel dat [verweerder 1] onvoldoende gemotiveerd heeft gesteld dat zij alle maatregelen heeft genomen en alle aanwijzingen heeft gegeven die redelijkerwijs noodzakelijk waren om de schade te voorkomen. Daarmee heeft [verweerder 1] niet aangetoond dat zij aan haar zorgplicht heeft voldaan. De gevorderde verklaring voor recht dat [verweerder 1] aansprakelijk is voor de door [verzoeker] geleden schade zal daarom worden toegewezen.

5.14

[verweerder 1] heeft nog aangeboden om haar stellingen ten aanzien van de toedracht van het ongeval nader te bewijzen, maar gelet op het voorgaande komt de kantonrechter daar niet aan toe. Zoals hiervoor overwogen hoeft de toedracht immers niet helemaal vast te staan om dit geschil te kunnen beoordelen. In deze zaak kan voldoende worden vastgesteld dat [verzoeker] een ongeluk heeft gehad bij het uitvoeren van zijn werkzaamheden, dat hij daardoor schade heeft geleden, dat er geen sprake is geweest van opzet of bewuste roekeloosheid en dat [verweerder 1] haar zorgplicht heeft geschonden.

5.15

Uit het voorgaande volgt dat de verklaring voor recht, dat [verweerder 1] als werkgeefster van [verzoeker] aansprakelijk is voor de schade die hij als gevolg van het bedrijfsongeval heeft geleden en nog zal lijden, wordt toegewezen. Gelet op het kader van de deelgeschilprocedure en de strekking daarvan, heeft [verzoeker] een duidelijk belang bij deze vordering. Dat is anders ten aanzien van de overige elf, onder D gevorderde, verklaringen voor recht. [verzoeker] heeft zijn belang bij deze vorderingen onvoldoende toegelicht. De gevorderde verklaringen voor recht zoals opgesomd in het petitum onder D zullen door de kantonrechter zullen daarom worden afgewezen.

5.16

Ten aanzien van het gevorderde voorschot op de schade stelt de kantonrechter voorop dat voor toewijzing vereist is dat voldoende aannemelijk is dat deze schade door [verzoeker] is geleden of dat hij deze zal lijden. [verzoeker] heeft een voorlopige schadestaat in het geding gebracht. Door [verweerder 1] is verweer gevoerd.
Ten aanzien van de gestelde materiële schade zal een voorschot ter hoogte van de posten eigen bijdrage medische kosten (€ 385,00) en eigen bijdrage fysiotherapie (€ 425,00) worden toegewezen. De overige gevorderde stelposten en voorschotten zullen worden afgewezen, aangezien deze door [verweerder 1] gemotiveerd zijn betwist en door [verzoeker] niet zijn onderbouwd.

5.17

[verzoeker] vordert verder een voorschot van € 11.000,00 ten titel van smartengeld. De kantonrechter heeft voor de beoordeling van de immateriële schade aansluiting gezocht bij de ‘Rotterdamse schaal’. De Rotterdamse schaal betreft een ordening van smartengeldbedragen bij letsel en andere persoonsaantastingen en bevat indicaties voor het toekennen van een passende immateriële schadevergoeding. [verzoeker] heeft ter zitting verklaard dat hij momenteel beperkingen ondervindt als gevolg van zijn letsel, maar hij nog niet weet of deze beperkingen chronisch zijn of er nog herstel mogelijk is. De kantonrechter zal bij deze stand van zaken een voorschot toewijzen van € 5.000,00.

5.18

[verzoeker] vordert verder een voorschot voor de gemaakte en nog te maken buitengerechtelijke kosten van € 20.000,00. [verweerder 1] voert verweer tegen de gevorderde buitengerechtelijke kosten en voert aan dat de vordering te hoog is en niet voldoet aan de dubbele redelijkheidstoets.

5.19

De kantonrechter overweegt als volgt. Buitengerechtelijke kosten komen voor vergoeding in aanmerking als is voldaan aan de dubbele redelijkheidstoets van artikel 6:96 lid 2 BW: (i) het maken van kosten dient in de gegeven omstandigheden redelijk te zijn en (ii) de omvang van de verrichte werkzaamheden zal redelijkerwijs noodzakelijk moeten zijn om vergoeding van de schade te verkrijgen. De kosten van het deelgeschil vallen daar niet onder en zullen hierna worden besproken.

5.20

Ten aanzien van de omvang van de verrichte werkzaamheden heeft de advocaat van [verzoeker] 59 uren aan buitengerechtelijke kosten gedeclareerd. [verweerder 1] en [verweerder 2] hebben gemotiveerd aangevoerd dat er veel onnodige handelingen zijn verricht en in ieder geval een deel van de gestelde uren niet aan de dubbele redelijkheidstoets voldoen.
De kantonrechter is van oordeel dat [verzoeker] onvoldoende inzichtelijk heeft gemaakt dat deze gestelde buitengerechtelijke werkzaamheden deze de dubbele redelijkheidstoets doorstaan. Na het verweer van [verweerder 1] en [verweerder 2] had dat wel van [verzoeker] mogen worden verwacht. Met name is geen afdoende verklaring gegeven voor het hoge aantal uren dat is besteed aan deze gemiddelde zaak. Dat geldt te meer nu uit de overgelegde specificaties blijkt dat mr. Van Veldhoven een hoog specialistentarief heeft gehanteerd van € 320,00 exclusief btw per uur, dat kennelijk ook de kosten ter instructie van de zaak in de urenstaten zijn opgenomen, en dat geen onderscheid is gemaakt tussen uitvoerende werkzaamheden en juridisch inhoudelijke werkzaamheden. Daar komt bij dat dit tarief inclusief kantoorkosten is. Kantoorkosten komen volgens vaste jurisprudentie in het algemeen echter niet voor vergoeding in aanmerking, omdat die worden geacht te zijn inbegrepen in het tarief. Al met al ziet de kantonrechter aanleiding om in redelijkheid een voorschot te begroten van € 5.000,00. Dit bedrag zal daarom worden toegewezen, waarbij [verweerder 1] zal worden veroordeeld tot betaling binnen veertien dagen na deze beschikking.

5.21

De kantonrechter moet op grond van artikel 1019aa lid 1 Rv de kosten van de deelgeschilprocedure begroten. Bij de begroting van de kosten moet de kantonrechter de redelijke kosten als bedoeld in artikel 6:96 lid 2 Burgerlijk Wetboek (BW) in aanmerking nemen. Daarbij moet de kantonrechter de dubbele redelijkheidstoets hanteren; zowel het inroepen van de rechtsbijstand als de daarvoor gemaakte kosten moeten redelijk zijn.

5.22

[verzoeker] maakt voor de deelgeschilprocedure aanspraak op € 8.518,40 inclusief kantoorkosten en exclusief btw (22 uur x € 320,00 per uur inclusief kantoorkosten en exclusief btw), te vermeerderen met het griffierecht. [verweerder 1] voert aan dat het aantal bestede uren onredelijk is en dat het uurtarief bovenmatig is.

5.23

Het aantal door de gemachtigde van [verzoeker] aan de deelgeschillenprocedure bestede uren is begroot op 22 uur. Namens [verzoeker] is een opsomming gegeven van diverse werkzaamheden waaraan tijd is besteed en daarbij is verwezen naar urenstaten. De begrote 22 uur wordt gelet op de aard en omvang van dit deelgeschil en duur van de zitting door de kantonrechter niet onredelijk geacht. Daarentegen acht de kantonrechter het specialistentarief van € 320,00 per uur exclusief btw, ook in vergelijking met tarieven van andere letselschadespecialisten, onredelijk hoog. Daar komt bij dat kantoorkosten niet voor vergoeding in aanmerking komen, zoals hiervoor ook is overwogen. De kantonrechter acht een uurtarief van € 265,00 exclusief btw redelijk. De redelijke kosten voor het opstellen van het verzoekschrift en de verdere behandeling van de zaak als bedoeld in artikel 6:96 lid 2 BW zullen door de kantonrechter dan ook worden begroot op 22 uren × € 265,00, dus op € 5.830,00, te vermeerderen met het door [verzoeker] betaalde griffierecht van € 93,00. [verweerder 1] zal tot betaling daarvan aan [verzoeker] worden veroordeeld binnen veertien dagen na deze beschikking.