RBGEL 200526 AOV orthodontist; diabetes; rapport ad-er te zien als bindend advies, verzekering ziet op arbeidscapaciteit, niet op verdienvermogen

5.1.

De rechtbank wijst de vorderingen van [de eiser] grotendeels af. Hierna legt de rechtbank uit hoe zij tot die beslissing komt.

5.2.

Uitgangspunt bij de beoordeling door de rechtbank is de arbeidsdeskundige beoordeling die op gezamenlijk verzoek van partijen is opgesteld door de heer [arbeidsdeskundige 6] (zie hierboven 3.25-3.27) en die is gebaseerd op de uitgangspunten van het rapport van de verzekeringsgeneeskundige, de heer [verzekeringsarts 2] , dat eveneens in gezamenlijkheid van partijen tot stand is gekomen (zie hierboven 3.16). Het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] heeft daarom – anders dan [de eiser] tijdens de mondelinge behandeling onder verwijzing naar de brief van Achmea van 19 augustus 2021 (zie 3.14) heeft betoogd – te gelden als bindend advies in de zin van artikel 7:904 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek (BW). Een dergelijk bindend advies is vernietigbaar als gebondenheid daaraan in verband met de inhoud van dat advies of de wijze van totstandkoming daarvan in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is. Uitgangspunt is dus dat partijen zijn gebonden aan het bindend advies en dat er alleen in uitzonderlijke gevallen ruimte kan zijn voor vernietiging. Dit maakt dat de rechter slechts marginaal toetst.

5.3.

Wat betreft de inhoud van het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] geldt, mede als uitvloeisel van de marginale aard van de toetsing, dat alleen ernstige inhoudelijke gebreken in het advies tot vernietigbaarheid kunnen leiden. Het advies is niet aantastbaar als de grenzen waarbinnen redelijk denkende mensen daarover van mening kunnen verschillen, niet zijn overschreden (HR 18 juni 1993, ECLI:NL:HR:1993:ZC1001; HR 14 november 2003, ECLI:NL:HR:2003:AJ0513).

5.4.

Wat betreft de wijze van totstandkoming van het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] geldt dat tijdens de procedure die heeft geleid tot het rapport, de fundamentele eisen van een goede procesorde in acht moeten zijn genomen. Deze komen er, kort gezegd, op neer dat partijen over en weer in de gelegenheid moeten zijn gesteld hun visie op de zaak te geven (het beginsel van hoor en wederhoor), dat partijen over dezelfde dossierstukken beschikken als de deskundige, dat de deskundige zijn werkzaamheden onafhankelijk en onpartijdig uitvoert, dat het rapport op een deugdelijke behandeling en beoordeling van de zaak moet zijn gebaseerd en dat het rapport moet zijn voorzien van een passende motivering. Bij de beantwoording van de vraag of een partij haar wederpartij aan het rapport mag houden als bij de totstandkoming daarvan procedurele fouten zijn gemaakt, is mede van belang of, en zo ja in welke mate, door de procedurefout nadeel aan de wederpartij is toegebracht. Er moet een oorzakelijk verband bestaan tussen de procedurele tekortkoming en de inhoud van het rapport (HR 24 maart 2006, ECLI:NL:HR:2006:AV1706).

5.5.

Gegeven dit toetsingskader en gelet op de hoofdregel van artikel 150 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering is het aan [de eiser] om te stellen en – bij voldoende gemotiveerde betwisting – te bewijzen dat het bindend advies wat betreft de wijze van totstandkoming en/of wat betreft de inhoud niet voldoet aan de hierboven weergegeven toets.

5.6.

[de eiser] heeft zwaarwegende bezwaren ingebracht tegen het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] , zowel op het gebied van de motivering/onderbouwing ervan als bezwaren van arbeidsdeskundige en juridische aard. De bezwaren van [de eiser] gaan niet op, gelet op het navolgende.

5.7.

[de eiser] heeft ten eerste bezwaar tegen de wijze waarop het onderzoek is ingericht. De heer [arbeidsdeskundige 6] heeft zijn praktijk namelijk uitsluitend bezocht toen die niet in bedrijf was. Ook heeft de heer [arbeidsdeskundige 6] geen gehoor gegeven aan het herhaalde verzoek van [de eiser] om de praktijk nogmaals te bezoeken terwijl iedereen aan het werk was, met de bijbehorende werkdruk en hectiek. Volgens [de eiser] is zijn verhaal hierdoor onvoldoende gehoord. Achmea brengt hier terecht tegenin dat het aan de deskundige is om te bepalen hoe hij zijn onderzoek inricht en dus om te bepalen of een dergelijk bezoek noodzakelijk is om tot een juiste arbeidsdeskundige beoordeling te komen.

5.8.

Verder is het volgens [de eiser] bij een arbeidsdeskundige beoordeling in het kader van een particuliere arbeidsongeschiktheidsverzekering gebruikelijk – en wordt in de door de heer [arbeidsdeskundige 6] gevolgde richtlijnen van het Claim Beoordelings- en Borgingssysteem (CBBS) zelfs uitdrukkelijk geadviseerd – dat de beoordelend arbeidsdeskundige in geval van twijfel zijn bevindingen terugkoppelt aan de verzekeringsgeneeskundige om te toetsen of de in kaart gebrachte functiebelasting al dan niet over de grenzen van de belastbaarheid heen gaat. Dat had in dit geval ook moeten gebeuren, aldus [de eiser] . Achmea brengt hiertegen terecht in dat indien een dergelijke terugkoppeling al gebruikelijk zou zijn, in dit geval bij de heer [arbeidsdeskundige 6] kennelijk geen sprake was van de door [de eiser] omschreven twijfel. Dit moet aan de deskundigheid van de heer [arbeidsdeskundige 6] worden overgelaten.

5.9.

De bezwaren van [de eiser] van arbeidsdeskundige aard zien vooral op het persoonlijk functioneren van [de eiser] zoals de heer [arbeidsdeskundige 6] dat heeft ingevuld en waarmee [de eiser] het niet eens is. Het gaat daarbij met name om de begrippen voorspelbare werksituatie, deadlines en productiepieken en hoog handelingstempo. [de eiser] heeft deze bezwaren ook al in reactie op het conceptrapport aan de heer [arbeidsdeskundige 6] kenbaar gemaakt. Naar aanleiding daarvan heeft de heer [arbeidsdeskundige 6] in zijn definitieve rapport opgemerkt dat de voornoemde begrippen in arbeidskundige zin een andere betekenis hebben dan wat daarmee in het normale taalgebruik – en dus ook door [de eiser] – wordt bedoeld. De heer [arbeidsdeskundige 6] heeft de terminologie uit het CBBS gehanteerd. Volgens [de eiser] is de heer [arbeidsdeskundige 6] met zijn keuze voor het hanteren van die systematiek buiten de grenzen getreden van zijn deskundigheid en is hij bovendien voorbijgegaan aan een aantal juridische basisbeginselen die in het contractenrecht en dus ook bij verzekeringsovereenkomsten aan de orde zijn, zoals het Haviltex-criterium en de contraproferentemregel. Achmea voert echter terecht aan dat [de eiser] in de conceptfase geen bezwaar heeft gemaakt tegen het hanteren door de heer [arbeidsdeskundige 6] van de CBBS-systematiek. Ook betoogt Achmea terecht dat de keuze van de heer [arbeidsdeskundige 6] om de CBBS-systematiek te gebruiken niets te maken heeft met het contractenrecht, maar met zijn besluit over de wijze waarop hij zijn opdracht uitvoert. Het is aan de deskundige om te bepalen op welke wijze hij zijn onderzoek inricht. De bezwaren van arbeidsdeskundige aard van [de eiser] gaan dan ook niet op.

5.10.

De juridische bezwaren van [de eiser] – die zijn vermeld in de brief van zijn advocaat aan de heer [arbeidsdeskundige 6] van 13 december 2024 (zie 3.26) – komen erop neer dat de beoordeling van arbeidsongeschiktheid een tweetrapsraket is en niet een puur theoretische beoordeling. In de eerste trap van die tweetrapsraket moet volgens [de eiser] een theoretische inschatting worden gemaakt van het arbeidsongeschiktheidspercentage. Vervolgens moet in de tweede trap worden getoetst of de eventueel resterende arbeidscapaciteit voldoende is om het eigen beroep of bedrijf uit te oefenen. Dit is een feitelijke/praktische toets. [de eiser] betoogt dat de heer [arbeidsdeskundige 6] de arbeidsongeschiktheid uitsluitend theoretisch heeft beoordeeld, terwijl hij ook had moeten vaststellen dat het met de vastgestelde beperkingen van [de eiser] niet mogelijk is om een zelfstandige orthodontiepraktijk draaiende te houden. Is de restcapaciteit onvoldoende om het eigen beroep of bedrijf op een verantwoorde wijze uit te oefenen dan is er, ondanks een theoretisch wellicht aanwezige restcapaciteit, vanuit verzekeringsrechtelijk oogpunt sprake van volledige arbeidsongeschiktheid, aldus [de eiser] . [de eiser] verwijst in dit verband naar onder meer een arrest van het hof Amsterdam van 12 januari 2010 (ECLI:NL:GHAMS:2010:5130). [de eiser] voert aan dat als die toets wordt toegepast, de conclusie geen andere kan zijn dan dat hij volledig arbeidsongeschikt is voor het beroep van zelfstandig orthodontist, alleen al vanwege het feit dat hij slechts twintig uur per week mag werken. Daarmee kan [de eiser] naar eigen zeggen niet op een verantwoorde wijze een zelfstandige praktijk als orthodontist uitoefenen. Niet alleen omdat hij met twintig uur per week onvoldoende inkomsten genereert om de vaste lasten van de praktijk te dekken, maar ook omdat hij met die twintig uur per week niet aan de (her)registratie-eisen kan voldoen.

5.11.

Achmea heeft dit standpunt van [de eiser] gemotiveerd betwist. Achmea betoogt op goede gronden dat de heer [arbeidsdeskundige 6] de toets of de restcapaciteit praktisch benutbaar is wel degelijk heeft verricht. De heer [arbeidsdeskundige 6] heeft uiteengezet dat het door [de eiser] aangehaalde arrest in dit geval toepassing mist, omdat – anders dan in die zaak het geval was – in de polisvoorwaarden van [de eiser] (in artikel 12) een taakverschuivingsclausule is opgenomen (zie 3.5). Op grond van een taakverschuivingsclausule kan de verzekeraar bij het vaststellen van de werkzaamheden rekening houden met mogelijke taakaanpassingen, taakverschuivingen en/of werkomstandigheden. De verzekeraar gaat er dan van uit dat de verzekerde bepaalde werkzaamheden kan overdragen aan andere personen in het bedrijf of aanpassingen in de taken binnen zijn beroep kan doorvoeren. De verzekerde kan dan verwachten dat aanpassingen en taakverschuiving van hem worden verwacht. De arbeidsdeskundige mag bij het bepalen van de mate van arbeidsongeschiktheid daarmee rekening houden. De heer [arbeidsdeskundige 6] heeft in dit kader toegelicht dat de arbeidsongeschiktheid van [de eiser] niet zit in het niet kunnen uitvoeren van de essentialia van de functie als zelfstandig orthodontist, maar in de beschikbare capaciteit in uren en intensiteit. Binnen de restcapaciteit bestaat volgens de heer [arbeidsdeskundige 6] wel geschiktheid voor alle werkzaamheden/behandelingen. De verzekering van [de eiser] heeft betrekking op het verlies aan arbeidscapaciteit en niet op het verlies aan verdienvermogen. Bij het vaststellen van de mate van arbeidsongeschiktheid is dus niet relevant of en in hoeverre inkomsten kunnen worden gegenereerd. Gezien het voorgaande gaat het bezwaar van [de eiser] niet op.

5.12.

Het standpunt van [de eiser] dat hij met twintig uur per week niet aan de (her)registratie-eisen kan voldoen, gaat evenmin op. Achmea heeft dit standpunt onder verwijzing naar het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] gemotiveerd weerlegd. De heer [arbeidsdeskundige 6] heeft in zijn rapport uiteengezet dat de herregistratie-eisen van de Registratiecommissie Tandheelkundige Specialismen (RTS) zijn omschreven in een gemiddeld aantal uren per week, waaraan geen outputnorm is gekoppeld. Dit betekent dat de volledige twintig uren per week bruto restcapaciteit van [de eiser] ter beschikking staan om aan de urennorm te voldoen. Daarnaast blijkt hieruit dat niet alleen ‘stoeluren’ daarin meetellen, maar alle patiëntgebonden activiteiten. De bruto restcapaciteit van [de eiser] biedt hiervoor voldoende ruimte. Vanuit de beschreven theoretische restcapaciteit kan [de eiser] volgens de heer [arbeidsdeskundige 6] dan ook aan de eisen van de RTS voldoen.

5.13.

In zijn aanvullende productie 36 heeft [de eiser] een aanvullend medisch advies van zijn medisch adviseur drs. [medisch adviseur] van 12 februari 2026 overgelegd (zie 3.33). Daarin staat onder meer dat zowel medisch als arbeidsdeskundig geen aandacht werd besteed aan de impact van hypoglykemieën (‘hypo’s’) waarvan [de eiser] last heeft. Partijen zijn het er echter over eens dat het verzekeringsgeneeskundig rapport van de heer [verzekeringsarts 2] van 20 oktober 2023 als uitgangspunt gold voor de verdere arbeidsdeskundige beoordeling (zie hierboven 5.2). Geen van partijen heeft tegen het rapport van de heer [verzekeringsarts 2] bezwaar aangetekend. De heer [verzekeringsarts 2] heeft in zijn onderzoek meegenomen de schommelende suikerspiegel en de hypo’s die [de eiser] stelde tijdens het werk regelmatig te hebben. Zo staat op pagina 5 van het rapport (productie 10 van [de eiser] ) vermeld dat [de eiser] tijdens het werk geregeld last heeft van hypo’s en op pagina 6 dat hij last zegt te hebben van schommelingen in zijn bloedsuiker. Op pagina 8 van het rapport vermeldt de heer [verzekeringsarts 2] dat, gelet op het verzekeringsgeneeskundige protocol ‘Diabetes Mellitus’, bij een verzekeringsgeneeskundige beoordeling bijzondere aandacht moet worden geschonken aan (onder meer) de mogelijkheid van beperkingen in het persoonlijk en sociaal functioneren (deadlines, hectiek, productiepieken, gezichtsvermogen, vervoer (rijbevoegdheid), specifieke voorwaarden), omgevingsfactoren, dynamisch functioneren en statische houdingen alsmede de arbeidsduur (meer in het bijzonder ’s avonds en ’s nachts werken, ploegendienst en de mogelijkheid van een urenbeperking). Een aantal van deze beperkingen heeft [de eiser] volgens de heer [verzekeringsarts 2] nadrukkelijk naar voren gebracht tijdens het onderzoek, met name de aspecten persoonlijk functioneren (deadlines, hectiek) en arbeidsduur (uren). Volgens de heer [verzekeringsarts 2] zijn de door [de eiser] gerapporteerde beperkingen passend bij de gestelde diagnose en ook plausibel. Op basis van onder meer deze uitgangspunten van de heer [verzekeringsarts 2] is vervolgens in gezamenlijkheid van partijen een arbeidsdeskundig onderzoek gedaan door de heer [arbeidsdeskundige 6] . Aangezien aldus in het arbeidsdeskundig onderzoek ook het standpunt van [de eiser] , inhoudend dat als hij een hypo krijgt, het verder werken onmogelijk is, is meegenomen, kan dit standpunt [de eiser] niet baten.

5.14.

De slotsom is dat de bezwaren van [de eiser] tegen het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] noch afzonderlijk, noch in onderlinge samenhang bezien grond bieden om het rapport terzijde te stellen.

5.15.

[de eiser] stelt zich subsidiair op het standpunt dat niet het arbeidsongeschiktheidspercentage van 72% moet worden gehanteerd, maar het percentage van 77%. Dit omdat bij de vaststelling van dit percentage de werkzaamheden buiten beschouwing zijn gelaten die vallen buiten de grenzen van de door verzekeringsarts [verzekeringsarts 2] aangegeven belastbaarheid van [de eiser] . Het percentage van 77% gaat uit van de feitelijke werkzaamheden van [de eiser] vanaf 1 juni 2023, toen zijn waarnemer de praktijk verliet en [de eiser] meer is gaan werken.

5.16.

De rechtbank verwerpt ook dit standpunt van [de eiser] . Zoals Achmea terecht aanvoert, is aan de heer [arbeidsdeskundige 6] onder vraag 1 gevraagd om de mate van arbeidsongeschiktheid vast te stellen “voor het verzekerde beroep (orthodontist) op basis van een taak-/urenanalyse en rekening houdend met de vastgestelde beperkingen, de verzekering en de van toepassing zijnde verzekeringsvoorwaarden (…), gebruikmakend van de zakelijke rapportage en de functionele mogelijkhedenlijst zoals geformuleerd door verzekeringsarts [verzekeringsarts 2] op 20 oktober 2023”. Bij de beantwoording van deze vraag is de heer [arbeidsdeskundige 6] uitgegaan van de werkzaamheden die [de eiser] verrichtte vóór de arbeidsongeschiktheid. Dat strookt met artikel 13 van de toepasselijke verzekeringsvoorwaarden (zie 3.5), op grond waarvan [de eiser] bij arbeidsongeschiktheid “alles [doet] wat nodig is voor snel en goed herstel”. [de eiser] heeft in strijd met deze bepaling gehandeld door vanaf het vertrek van zijn waarnemer per 1 juni 2023 zijn werkzaamheden uit te breiden en aldus zijn belastbaarheid te overschrijden. Achmea voert terecht aan dat het niet strookt met de verzekeringsovereenkomst als uitbreiding van werkzaamheden die een belemmering vormen voor “snel en goed herstel” zouden worden meegenomen bij de beoordeling van de arbeidsongeschiktheid in de zin van de verzekering. Gelet hierop geldt niet het door [de eiser] voorgestane arbeidsongeschiktheidspercentage van 77%, maar het door de heer [arbeidsdeskundige 6] in antwoord op vraag 1 vastgestelde percentage van 72%.

5.17.

Gezien het voorgaande snijden de bezwaren van [de eiser] tegen het rapport van de heer [arbeidsdeskundige 6] geen hout, zodat dit rapport in stand blijft. Hieruit volgt dat de vorderingen onder 1 en 2 niet toewijsbaar zijn. De rechtbank zal deze vorderingen afwijzen. Wat partijen over het rapport en het arbeidsongeschiktheidspercentage meer of anders hebben aangevoerd, leidt niet tot een ander oordeel en behoeft daarom geen nadere bespreking.

5.18.

Volgens [de eiser] heeft Achmea geen gevolg gegeven aan de afspraak die partijen in mei 2024 met elkaar zouden hebben gemaakt, inhoudende dat [de eiser] een deugdelijke specificatie zou ontvangen van de na te betalen uitkering, de premierestitutie en de door Achmea verschuldigde wettelijke rente. Achmea betwist echter dat [de eiser] geen deugdelijke specificaties zou hebben ontvangen. In het licht van deze betwisting heeft [de eiser] zijn vordering op dit punt onvoldoende gemotiveerd gehandhaafd. De rechtbank zal deze vordering daarom afwijzen.

5.19.

Vordering 4 onder a strekt tot vergoeding door Achmea van de kosten van arbeidsdeskundige [arbeidsdeskundige 3] van € 8.435,22, te vermeerderen met de wettelijke rente. Achmea heeft in de conclusie van antwoord onder 32 aangegeven dat zij zich realiseert in het licht van haar toezegging in de correspondentie gehouden te zijn deze kosten te vergoeden en dat zij daartoe zal overgaan. In zijn akte overlegging producties heeft [de eiser] vermeld dat Achmea in de aanloop naar de mondelinge behandeling inmiddels de kosten van [arbeidsdeskundige 3] heeft vergoed. De rechtbank begrijpt dat het daarbij gaat om het hier gevorderde bedrag. Nu Achmea dit inmiddels heeft vergoed, bestaat voor veroordeling van Achmea tot betaling van dit bedrag geen grond. Vordering 4 onder a zal dus worden afgewezen.

5.20.

5.21.

Met vordering 4 onder c maakt [de eiser] aanspraak op vergoeding van de kosten van een door hem in te schakelen accountant of fiscalist ter controle van de specificatie die Achmea op grond van vordering 3 zou moeten verstrekken en voor advies over en begeleiding bij het zoveel mogelijk beperken van fiscale schade door middel van het indienen van een middelingsverzoek. Volgens [de eiser] gaat het om kosten ter beperking van de schade die is ontstaan doordat Achmea lange tijd in verzuim is gebleven met de nakoming van haar verplichtingen uit de verzekeringsovereenkomsten. In het voorgaande heeft de rechtbank echter geoordeeld dat Achmea de mate van arbeidsongeschiktheid heeft beoordeeld in lijn met de polisvoorwaarden. Niet is komen vast te staan dat Achmea daarbij is tekortgeschoten. Voor vergoeding van kosten ter beperking van schade als gevolg van tekortschieten van Achmea bestaat dan ook geen grond. Ook vordering 4 onder c zal daarom worden afgewezen.

5.22.

Vordering 4 onder d, die strekt tot vergoeding van de eventueel na indiening en beoordeling van het middelingsverzoek resterende fiscale schade, te vermeerderen met de kosten ter berekening daarvan, deelt dat lot.

5.23.

Vordering 4 onder e strekt tot vergoeding van een bedrag van € 1.228,15 in verband met de factuur van 12 februari 2026 van medisch adviseur [medisch adviseur] . [de eiser] heeft drs. [medisch adviseur] echter uit eigen beweging geraadpleegd. Hij heeft niet onderbouwd op grond waarvan Achmea gehouden zou zijn om deze kosten te vergoeden. De rechtbank zal deze vordering daarom afwijzen.

5.24.

Vordering 4 onder f ten slotte strekt tot vergoeding van “de aanvullende kosten van arbeidsdeskundige [arbeidsdeskundige 3] ”. Zoals hiervoor overwogen (zie 5.19) heeft Achmea de kosten van [arbeidsdeskundige 3] uit het buitengerechtelijke voortraject inmiddels vergoed. De rechtbank begrijpt uit de akte overlegging producties van [de eiser] (voetnoot 2 op pagina 3) dat [de eiser] met vordering 4 onder f aanspraak maakt op de wettelijke rente over de kosten van [arbeidsdeskundige 3] . De rechtbank zal die rente toewijzen met ingang van de dag van de dagvaarding tot de dag van de volledige betaling. [de eiser] heeft niet gesteld of onderbouwd dat een eerdere ingangsdatum van toepassing zou zijn. Rechtbank Gelderland 20 mei 2026, ECLI:NL:RBGEL:2026:4005