RBOBR 270826 brandschade bij dakdekkerswerkzaamheden; aansprakelijkheid bestuurder wegens niet afsluiten deugdelijke verzekering

5.1.

De vorderingen van VvAA zijn gericht tegen [gedaagde] , als voormalig bestuurder van [B] . Om de vorderingen van VvAA te kunnen toewijzen, zal moeten komen vast te staan dat [B] aansprakelijk is voor de brandschade maar geen verhaal biedt, waardoor VvAA wordt benadeeld, én dat [gedaagde] als (voormalig) bestuurder van [B] ter zake van die benadeling persoonlijk een ernstig verwijt kan worden gemaakt.

5.2.

Om te kunnen beoordelen of [B] aansprakelijk is voor de brandschade, zal duidelijkheid moeten bestaan over de oorzaak van de brand.

5.3.

VvAA stelt dat onveilig uitgevoerde werkzaamheden van de dakdekkers van [B] de oorzaak moeten zijn geweest van de brand. VvAA beroept zich daarvoor op het rapport van [G] van 21 juli 2023. In aanloop naar de mondelinge behandeling heeft VvAA bovendien een 13 pagina’s tellend aanvullend rapport (met vier bijlagen) van [G] overgelegd van 26 juni 2025, waarin [G] reageert op enkele betwistingen van [gedaagde] in de conclusie van antwoord.

5.4.

[gedaagde] heeft geen contra-expertise laten uitvoeren, maar wel kritiek geleverd op het onderzoek, de bevindingen en de conclusies van [G] . [gedaagde] heeft dat in algemene zin al gedaan in zijn conclusie van antwoord, maar uitgebreider en concreter tijdens de mondelinge behandeling (de spreekaantekeningen besloegen 14 pagina’s). [gedaagde] is betrekkelijk laat met zijn kritiek gekomen, maar dat komt (deels) omdat de foto’s, filmbeelden en bewonersverklaringen waar [G] zijn conclusies mede op baseert, pas tien dagen voor de zitting door VvAA in het geding zijn gebracht en met [gedaagde] zijn gedeeld. [gedaagde] heeft hier dus niet eerder dan op de zitting op kunnen reageren. En VvAA heeft daardoor op haar beurt niet de gelegenheid gehad om te komen met een onderbouwde reactie op de kritiek van [gedaagde] .

5.5.

De rechtbank acht het voor een goede beoordeling van de zaak van belang dat VvAA alsnog gelegenheid krijgt om de kritiekpunten van [gedaagde] , zoals die aan de orde zijn gekomen bij de mondelinge behandeling, voor te leggen aan [G] en te komen met een reactie. Het gaat dan onder meer om de volgende punten:

5.6.

De rechtbank zal VvAA gelegenheid bieden de kritiekpunten zoals die op de zitting aan de orde zijn gekomen (zie het proces-verbaal met aangehechte spreekaantekeningen) aan [G] voor te leggen en diens nadere reactie in het geding te brengen. [gedaagde] zal daarop nog mogen reageren. De zaak zal hiervoor naar de rol worden verwezen (zie hierna onder ro. 5.19). De rechtbank zal daarna moeten beoordelen of de rapporten van [G] , in het licht van wat [gedaagde] daartegen heeft aangevoerd, voldoende zekerheid bieden over de oorzaak van de brand, of dat een nader onderzoek door een onafhankelijk deskundige nodig is.

5.7.

Aan een rolverwijzing en een eventueel deskundigenonderzoek naar de oorzaak van de brand zou niet hoeven te worden toegekomen indien van aansprakelijkheid van [gedaagde] als voormalig bestuurder van [B] hoe dan ook geen sprake is. De rechtbank is echter van oordeel dat dit laatste niet het geval is, en zal dat toelichten.

5.8.

Indien komt vast te staan dat de brand is veroorzaakt door toedoen van de dakdekkers die op 20 april 2023 werkzaamheden uitvoerden aan het dak van [C] , dan is [B] in beginsel aansprakelijk voor de schade. Hoewel VvAA niet heeft gesteld of onderbouwd dat zij tevergeefs heeft geprobeerd de schade op [B] te verhalen, kan wel worden aangenomen dat [B] geen verhaal biedt. Dat is namelijk door VvAA gesteld en door [gedaagde] niet betwist. Zou wel verhaal mogelijk zijn op [B] , dan had het op de weg gelegen van [gedaagde] , die nog altijd aandeelhouder is, om dit te stellen en onderbouwen; op [gedaagde] rust op dit punt een verzwaarde motiveringsplicht als (voormalig) bestuurder.

5.9.

Verondersteld dat [B] aansprakelijk is voor de brandschade en geen verhaal biedt, dan kan onder omstandigheden [gedaagde] , als (toenmalig) bestuurder van [B] , voor die schade worden aangesproken. Daarvoor is nodig dat aan [gedaagde] persoonlijk een ernstig verwijt kan worden gemaakt. Of dat het geval is, hangt af van de aard en ernst van de normschending en de overige omstandigheden van het geval (zie Hoge Raad 5 september 2014, ECLI:NL:HR:2014:2627, RCI-arrest). Van een persoonlijk ernstig verwijt zal onder meer sprake kunnen zijn als komt vast te staan dat [gedaagde] wist of redelijkerwijze had behoren te begrijpen dat een door hem bewerkstelligde of toegelaten handelwijze van [B] tot gevolg zou hebben dat [B] haar verplichtingen niet zou nakomen en ook geen verhaal zou bieden voor de als gevolg daarvan optredende schade (zie Hoge Raad 8 december 2006, ECLI:NL:HR:2006:AZ0758, Ontvanger/Roelofsen).

5.10.

VvAA stelt dat [gedaagde] als bestuurder van [B] had moeten zorgen voor een adequate verzekering. [B] verricht immers volgens VvAA brandgevaarlijke werkzaamheden maar de door [gedaagde] afgesloten aansprakelijkheidsverzekering biedt daarvoor geen dekking. Volgens VvAA wist [gedaagde] , of had hij behoren te weten, dat [B] daardoor mogelijk geen verhaal zou bieden ingeval bij het dakdekken brandschade zou ontstaan. Met verwijzing naar uitspraken van het gerechtshof Den Bosch en de rechtbank Den Haag (ECLI:NL:GHSHE:2020:3156 en ECLI:NL:RBSGR:2011:BR6132) bepleit VvAA dat het niet zorgen voor een adequate verzekering een persoonlijk ernstig verwijt aan de bestuurder oplevert.

5.11.

[gedaagde] voert ter verweer aan dat het niet afsluiten van een volledige verzekering (inclusief dekking voor brandgevaarlijke werkzaamheden) niet onrechtmatig is tegenover VvAA, omdat op [B] geen zorgplicht rustte tegenover VvAA om te zorgen voor zo’n verzekering.

5.12.

De rechtbank overweegt dat dit verweer niet slaagt. VvAA treedt hier namelijk op als gesubrogeerd verzekeraar in de zin van artikel 7:962 BW en is daardoor in de rechten getreden die de verzekerden (de bewoners van de woning waar brandschade is ontstaan) hebben tegenover [B] en/of [gedaagde] . Voor een geslaagde vordering van VvAA is dan ook niet nodig dat sprake is van een zorgplichtschending tegenover VvAA, maar gaat het erom of [B] tegenover haar opdrachtgevers (de bewoners) gehouden was een adequate verzekering af te sluiten.

5.13.

5.14.

Bij de mondelinge behandeling heeft de rechtbank partijen vragen gesteld over de mogelijkheden voor dakdekkers om zich tegen aansprakelijkheid te verzekeren, en over de door [B] afgesloten polis, met uitsluitingsclausule 672. In reactie daarop heeft [gedaagde] niet gesteld dat hij de brandgevaarlijke werkzaamheden – waarvan vaststaat dat [B] die verricht – niet kón verzekeren of dat er althans een goede reden was waarom hij dat niet had gedaan. [gedaagde] heeft verklaard dat hij in de veronderstelling verkeerde dat de afgesloten polis volledige dekking zou bieden: volgens [gedaagde] vroeg hij zijn assurantietussenpersoon een verzekering voor [B] af te sluiten en heeft hij er vervolgens op vertrouwd dat het in orde zou zijn.

5.15.

[gedaagde] stelt niet dat zijn assurantietussenpersoon een beroepsfout heeft gemaakt, maar voor zover [gedaagde] zich er niettemin op bedoelt te beroepen dat het ontbreken van een deugdelijke verzekering te wijten is aan zijn assurantietussenpersoon, en niet aan zijn eigen nalatigheid, slaagt dit beroep niet. [gedaagde] heeft niets verklaard over hoe de communicatie met zijn tussenpersoon bij het afsluiten van de verzekering is verlopen, en bij gebreke van een andersluidende verklaring van [gedaagde] moet aangenomen worden dat de tussenpersoon in ieder geval een afschrift van de polis aan [gedaagde] ter beschikking heeft gesteld. Zo niet, dan had [gedaagde] daar zelf om moeten vragen, ten behoeve van de administratie van [B] . In die polis had [gedaagde] dan kunnen en moeten lezen dat een uitsluiting gold. Uit de door [gedaagde] overgelegde brief van zijn tussenpersoon van 16 mei 2023 blijkt namelijk dat de verzekering is afgesloten voor [B] in verzekerde hoedanigheid van ‘dakdekkersbedrijf exclusief brandgevaarlijke werkzaamheden’ en met vermelding van uitsluitingsclausule 672, waarin in duidelijke bewoordingen staat vermeld dat aansprakelijkheid voor schade door een aantal concreet benoemde brandgevaarlijke werkzaamheden niet is verzekerd (zie het citaat hiervoor onder ro. 3.7). [gedaagde] wist dan ook, of behoorde door kennis te nemen van de polis te weten, dat de verzekering die was afgesloten geen dekking bood voor schade door de genoemde werkzaamheden, die door [B] wél werden verricht. Dat [B] op andere wijze een voorziening had getroffen voor eventuele schades, is niet gesteld of gebleken. [gedaagde] wist dan ook, of behoorde redelijkerwijs te begrijpen, dat [B] mogelijk geen verhaal zou bieden als er door brandgevaarlijke werkzaamheden bij een klant een serieuze brandschade zou ontstaan. Mocht al sprake zijn van onjuiste advisering of een andere fout van de tussenpersoon, kan deze fout niet worden tegengeworpen aan VvAA. Naar het oordeel van de rechtbank kan [gedaagde] als toenmalig bestuurder van [B] onder deze omstandigheden een persoonlijk ernstig verwijt worden gemaakt, wat maakt dat [gedaagde] voor de schade kan worden aangesproken.

5.16.

Over de overige verwijten die VvAA maakt aan het adres van [gedaagde] overweegt de rechtbank het volgende.

5.17.

Het is juist, zoals VvAA stelt, dat [gedaagde] niet heeft meegewerkt aan het brandonderzoek en ook niet heeft gereageerd op verzoeken van VvAA om contact met de verzekeraar van [B] (ASR) over de afwikkeling van de schade. Deze onwelwillende houding kan naar het oordeel van de rechtbank als onzorgvuldig bestuur worden aangemerkt, maar dat [gedaagde] hierdoor verhaalsmogelijkheden van VvAA heeft gefrustreerd, is door VvAA niet onderbouwd. De enkele algemene stellingen van VvAA dat er sprake zou kunnen zijn van een assurantietussenpersoon aan wie een verwijt kan worden gemaakt, of dat het zo zou kunnen zijn dat de dekkingsweigering van ASR onterecht is, waarover dan in gesprek had kunnen worden gegaan, vormt daarvoor onvoldoende onderbouwing.

5.18.

Het verwijt van VvAA aan [gedaagde] dat hij het bestuur van zijn bedrijf aan een derde (in de woorden van VvAA een ‘beroepsfraudeur’) heeft overgedragen, met de kennelijke bedoeling om aan aansprakelijkheid te ontkomen, treft ook geen doel. Wat er ook zij van de belastende informatie over de heer [F] die VvAA heeft overgelegd, niet gesteld of gebleken is dat onder zijn bestuur verhaalsmogelijkheden die VvAA eerder wel had op [B] , haar zijn ontnomen.

5.19.

De rechtbank zal de zaak naar de rol verwijzen (zie eerder ro. 5.6) voor het nemen van een akte door VvAA voor het overleggen van een reactie van [G] op de kritiekpunten zoals die op de zitting aan de orde zijn gekomen. Met het oog hierop zal een proces-verbaal van de zitting worden opgemaakt en aan partijen worden verstuurd. [gedaagde] zal vervolgens een antwoordakte mogen nemen waarin hij zich kan uitlaten over de reactie van [G] .

5.20.

Iedere verdere beslissing – waaronder een beslissing over de omvang van de schade, over de buitengerechtelijke kosten en over de proceskosten – wordt aangehouden. Rechtbank Oost-Brabant 27 augustus 2025, ECLI:NL:RBOBR:2025:5452